معنا و مفهوم وکیل بلاعزل چیست ؟

معنا و مفهوم وکیل بلاعزل چیست ؟

07 تیر 1400

صفر تا صد وکیل بلاعزل 

لازم است قبل از توضیح وکالت و وکیل بلاعزل به توضیح عقد وکالت بپردازیم ؛

عقد وکالت مطابق ماده ۶۵۶ قانون مدنی وکالت عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین طرف دیگر را برای انجام امری نایب خود مینماید.



آیا عقد وکالت مجانی است یا با اجرت ؟


مطابق ماده ۶۵۹ قانون مدنی وکالت ممکن است مجانی باشد یا با اجرت.
فی الواقع اصل وکالت و دادن نیابت مجانی است زیرا به صرف وکالت دادن ،وکیل کاری را انجام نمی‌دهد حال انجام وکالت توسط وکیل،حسب مورد میتواند با اجرت باشد یا بی اجرت .


وکالت عقدی جایز 


 وکالت عقدی است جایز یعنی هرکدام از طرفین عقد وکالت اعم از وکیل و موکل می‌توانند آن را فسخ کنند 
به عبارت دیگر علی الاصول از جانب موکل ،وکیل قابل عزل است و خود وکیل نیز میتواند استعفا دهد .

وکالت بلاعزل 


 همانگونه که گفته شد وکالت عقدی است جایز و علی الاصول قابل فسخ و قابل عزل می‌باشد وکیل ،اما سوالی که مطرح می‌باشد این است که قابلیت عزل وکیل چگونه از بین می‌رود .
باید گفته شود که در صورتی وکالت غیر قابل عزل میشود که از عقدی جایز به عقد لازم تبدیل شود .
در ادامه به بررسی عقود لازم پرداخته ایم .

عقود لازم 


 عقود از جهت امکان و عدم امکان فسخ، به عقد لازم و جایز تقسیم می‌شوند. عقد لازم، قراردادی است که طرفین معامله حق فسخ آن را ندارند مگر در موارد مشخصی که به آنها اجازه داده شده است.

 به عنوان مثال اگر در کالای مبادله‌شده عیبی وجود داشته باشد، طرفین مختار هستند که معامله را فسخ کنند یا اگر در معامله ضرر فاحشی وجود داشته باشد، امکان فسخ  معامله برای طرفین وجود دارد. معاملاتی از قبیل بیع، اجاره، مزارعه، مساقات، صلح و ... از عقود لازم هستند که بدون دلیل هیچ یک از دو طرف حق به هم زدن آن را ندارند.

اما عقد جایز، قراردادی است که هر یک از طرفین بتواند آن را فسخ کند. یعنی رابطه‌ای که در اثر عقد جایز ایجاد می‌شود، به گونه‌ای است که هر یک از طرفین هر زمانی که بخواهند می‌توانند آن را بدون هیچ علتی به هم بزنند و برای فسخ و به هم زدن معامله از سوی یکی از طرفین، نیازی به ‌موافقت و یا اعلام به طرف مقابل ندارند. عقد ودیعه، عقد عاریه، عقد وکالت، عقد شرکت، عقد مضاربه از جمله عقود جایز هستند.


چگونه می شود عقد جایز را غیر قابل فسخ کرد ؟


با استفاده از موارد زیر میشود عقد جایز را غیر قابل فسخ کرد ؛
۱_ عقد جایز را ضمن عقد لازم بیاوریم مانند اینکه وکالت را ضمن عقد بیع بیاوریم .
۲_ ضمن عقد جایز حق فسخ خود را زایل کنیم.
۳_ ضمن عقد لازم حق فسخ  را ساقط کنیم.

می‌توان ذیل یک قرارداد لازم شرط شود که موکل از عزل وکیل خودداری کند. در واقع دراین حالت عقد وکالت مستقلاً محقق می‌شود، اما عدم عزل وکیل در ضمن عقد لازم دیگری مانند اجاره شرط می‌شود. در این صورت شرط عدم عزل جزو عقود لازم قرار می‌گیرد و تبعیت از آن (عدم عزل) الزامی خواهد شد.

در صورتی که اثبات شود قصد مشترک دو طرف یعنی وکیل و موکل از قرار دادن چنان شرطی ضمن عقد لازم، بر پایبندی به عقد وکالت و بقای آن بوده است چنین وکالتی بلاعزل می‌شود.

۴_ ضمن عقد جایز دیگر حق فسخ را ساقط کنیم .

درجایی‌که وکالت ضمن عقد جایز دیگری مانند ودیعه شرط شود طرفین وجود وکالت را تابع عقد ودیعه که عقد جایز است قرار دادند. در نتیجه تا زمانی که عقد باقی هست شرط نیز وجود دارد و کسی که مایل به حذف شرط وکالت است باید به عنوان مقدمه عقد جایز یا همان عقد ودیعه را برهم بزند و نمی‌تواند ودیعه را نگاه دارد و وکالت را که به‌صورت شرط ضمن عقد جایز آمده است فسخ کند. به‌عبارت‌دیگر آوردن وکالت در این امر نشان‌دهنده آن است که طرفین نمی‌خواستند آزادی خود را به طور کامل از بین ببرند بلکه صرفاً خواسته‌اند وکالت را تابع عقد دیگری سازند.
برای پایان بخشیدن به چنین وکالت‌هایی به طرق ذیل می‌توان عمل کرد:

فسخ کردن یا بر‌هم‌زدن یا انحلال عقد لازمی که ضمن آن وکالت، بلاعزل شده است: این فرض را باید به صورت جداگانه در مورد قسمت‌های (الف) و (ب) توضیح داد:

در قسمت (الف) خود وکالت در ضمن عقد لازم شرط شده است. به این ترتیب با از بین رفتن عقد اصلی هم وکالت و هم لزوم آن از بین می‌رود.

این در حالی است که در قسمت (ب) شرط عدم عزل وکیل در ضمن عقد شرط شده است. به این ترتیب با از بین رفتن عقد اصلی صرفاً شرط عدم عزل وکیل از بین می‌رود، اما عقد وکالت که مستقلا منعقد شده بود به قوت خود باقی است. پس از از بین رفتن عقد اصلی، چنین قرارداد وکالتی مانند سایر وکالت‌ها جایز و قابل برهم‌زدن از طرف یکی از طرفین یا هر دو طرف خواهد بود.

از بین‌رفتن متعلق وکالت یا انجام عمل مورد وکالت توسط خود موکل: در این راستا ماده ۶۸۳ قانون مدنی مقرر می‌دارد «هرگاه متعلق وکالت از بین برود یا موکل عملی را که مورد وکالت است خود انجام‌دهد یا به‌طور کلی عملی که منافی با وکالت باشد به‌جا آورد مثل اینکه مالی را ک
سوالات کاربران
  • ایا وکالتنامه کاراموز بدون تایید وکیل سرپرست اعتبار دارد ؟

    سلام کاربر محترم هرگونه وکالتنامه ای که کاراموز وکالت با اشخاص تنظیم می کند باید به تایید وکیل سرپرست برسد البته با توجه به قانون جدید که کلیه وکالتنامه ها از طریق سیستم خدمات قضایی و خود کاربری انجام می شود عملا بدون امضای وکیل سرپرست وکالتنامه از طریق سیستم تایید نمی شود ولی اگر مورد شما قبل از قانون فوق بوده نقص تایید وکیل سرپرست از طریق تایید کتبی وکالتنامه قابل رفع می باشد

  • دریافت وجود ایداعی توسط وکیل و نحوه استرداد به موکل چگونه خواهد بود؟

    وکیل موظف می باشد وجوهی را که تحت عنوان اخذ محکوم به از اجرای احکام دریافت داشته را به موکل خویش استرداد نماید . در فرض اخیر هزینه کارشناسی عینا به موکل مسترد می گردد و موکل نیز طبق قرارداد موظف به تسویه حساب حق الوکاله وکیل خواهد بود . در مورد اجرت المثل نیز در صورتی که وکیل ،وکالت در اخذ محکوم به را داشته باشد و همچنین کسر مبلغ حق الوکاله می تواند پس از وصول محکوم به ، حق الوکاله را برداشت و الباقی اجرت المثل را به موکل استرداد نماید.

  • میزان استحقاق حق الوکاله در مراحل رسیدگی چگونه اسا؟

    با توجه به اینکه وکیل در هیچ یک از مراحل رسیدگی حاضر نشده است مستحق دریافت حق الوکاله نمی باشد.

وکیل و مشاوره حقوقی مناسب در این حوزه

۵ / 5 (از مجموع 2 رای)

دریافت خدمات حقوقی به صورت شبانه روزی

اشتراک گذاری مقاله