اعاده‌ی دادرسی؛ چاره چیست؟ زندان به خاطر مبایعه‌نامه‌ی تقلبی!

Question

با سلام خدمت وکلای محترم 
همسر بنده اواخر سال 1402به یک طلا فروشی  که شرایطی کار می‌کرده مراجعه کرده و چون برادر همسرم قبلا با این طلا فروش کار کرده بوده یه جوری بهش اعتماد کرده بودند و همسرم هم بخاطر حرف داداشش که این شخص مورد اعتماد هست رفته پیش طلا فروش و ایشون یک مبایعه نامه خالی به همسرم داده که امضا و اثر انگشت بزنه تا بفرست یه شرکتی در مشهد تا براشون طلا بیار همسرم هم متاسفانه به طرف اعتماد می‌کنه و امضا میزنه چند بار هم به طرف میگه چرا طلا برامون نیاوردی میگه فعلا شرکت کار نمیکنه همسر بنده هم دیگه بی خیال طلا میشه و چون به شخص اعتماد داشته برگه سفید امضا را هم تحویل نمیگیره . اوایل شهریور403 همسر بنده تصادف می‌کنه و چون شرایط روحی خوبی نداشته یه مدت سیم کارتی که ثناش فعال بوده را خاموش می‌کنه طرف تو اون مبایعه نامه خالی خودش مبالغی را می‌نویسه و بایت تاخیر مبلغ هم روزانه دو میلیون خسارت میزنه و می‌ره از همسرم شکایت می‌کنه و چون سیم کارت خاموش بود ما تا زمانی که شوهرم را دستگیر کردن و به زندان بردن از شکایت خبر دار نشده بودیم .چون همسرم متوجه نشده دادگاه رای غیابی به نفع اون شخص صادر کرده و الان همسرم بابت بدهی در زندان به سر میبره البته این را بگم که پرونده با رای داوری که شوهرم اصلا از وجودش خبر نداره و شهودی هم که مبایعه نامه را امضا کرده اسم و مشخصاتی نداره به ضرر همسرم تموم شده شکایت هم کردیم ولی فعلا جوابی نیامده 
جدیدا رونوشت  پرونده را که از دادگاه گرفتم متوجه شدم که در مبایعه نامه رقمی که شخص نوشته 1،716،000 ولی رای دادگاه بابت اصل طلب171میلیون 600هزار و هر روز دومیلیون هم خسارت بابت اصل مطلب برای همسرم رای صادر شده 
همسرم هم میگه وقتی که من امضا کردم هیچ چیزی به غیر از اطلاعات هویتی نوشته نشده بود و طرف بعدا اینا را وارد کرده 
⚫⚫⚫حالا با توجه به این که ارقامی که در مبایعه نامه ای که شخص با اون از همسرم شکایت کرده با رای داور یکی نیست گویا داور با شخص تبانی کردند الان چه شکایتی انجام بدم  که فعلا دادگاه همسرم را موقت آزاد کنه و پرونده مجددا رسیدگی بشه .چون از وقت اعتراض پرونده گذشته  و من تازه متوجه مغایرت ارقام مبایعه نامه و رای داور شدم همسرم کارمند رسمی بایت این قضیه از سرکارش تعلیق شده

علی تقوی · Accepted Answer

با سلام و احترام  
موضوع مطرح‌شده شما از منظر حقوقی بسیار مهم است و لازم است به صورت دقیق بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی، قانون صدور چک، قواعد داوری، و اصول حقوقی جمهوری اسلامی ایران بررسی شود. نکات و راهکارهای قانونی شفاف و مستدل به شرح زیر ارائه می‌گردد:

---

### ۱- ماهیت دعوا و امضای سند سفیدامضا

بر اساس مواد ۱۲۹۱ و ۱۳۰۱ قانون مدنی، اگر سندی (از جمله مبایعه‌نامه) بدون درج کامل مفاد و بدون آگاهی امضاءکننده امضا شده باشد، هرگاه امضا‌کننده بتواند اثبات کند که نوشته بعد از امضا و بدون رضایت وی تکمیل شده، سند علیه او معتبر نخواهد بود.

مطابق رأی وحدت رویه شماره ۶۵۳ مورخ ۱۳۷۹/۰۳/۰۳ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، سفیدامضاء بودن سند و پر شدن آن بعد از امضاء می‌تواند جزء موارد تدلیس یا خیانت در امانت محسوب شود و امضاءکننده، حق اعتراض و شکایت کیفری به جهت سوء‌استفاده از سند سفیدامضاء را دارد.

---

### ۲- فرآیند داوری و ابطال رأی داور

بر اساس ماده ۴۸۹ قانون آیین دادرسی مدنی، در موارد زیر رأی داور باطل است و در دادگاه قابل ابطال خواهد بود:
- رأی داور مخالف با قوانین موجد حق باشد؛
- داور خارج از حدود اختیار اقدام کرده باشد؛
- رأی داور مبتنی‌بر اسناد جعلی یا مطالبات خلاف واقع باشد؛
- تبانی داور با یکی از طرفین؛
- داور بدون حضور طرفین و رعایت حق دفاع رأی داده باشد.

در پرونده شما به نظر می‌رسد ایرادات اساسی شامل سفیدامضاء بودن سند، تبانی داور، مغایرت مبلغ مندرج در سند با رأی داوری و عدم اطلاع همسر از روند داوری وجود دارد و پرونده مستعد ابطال رأی داوری و حتی طرح شکایت کیفری (به دلیل تدلیس و سوءاستفاده از سفید امضا) است.

---

### ۳- فرصت و نحوه اعتراض به رأی غیابی و رفع بازداشت

با توجه به اینکه همسر شما به دلیل عدم اطلاع به رأی غیابی اعتراض نکرده و اکنون بازداشت است، باید به این نکات توجه کرد:

#### الف) اعاده دادرسی
مطابق ماده ۴۲۶ قانون آیین دادرسی مدنی، اعاده دادرسی در صورتی که اسناد جعلی باشد یا سندی بدون اجازه تکمیل شده باشد یا سوءاستفاده از سفید امضا صورت گرفته باشد، امکان‌پذیر است.  
این موضوع می‌تواند مبنای اقدام شما باشد. باید مستندی ارائه شود دال بر اینکه سند موقع امضا، سفید بوده و بعداً تکمیل شده و مستند رأی قرار گرفته است.

#### ب) اعتراض ثالث
با توجه به اینکه رأی به ضرر شخصی (همسر شما) صادر شده و خود او فرصت دفاع نداشته، امکان اعتراض ثالث نیز بر اساس مواد ماده ۴۱۷ قانون آیین دادرسی مدنی وجود دارد.

#### ج) قرار توقف عملیات اجرایی و آزادی موقت
بر مبنای ماده ۳۲ قانون اجرای احکام مدنی، اگر محکوم‌علیه دلایلی مبنی بر مشکوک بودن مستند اجرایی یا بطلان رأی ارائه دهد، دادگاه می‌تواند نسبت به توقف عملیات اجرایی اقدام نماید.  
در نتیجه دادخواستی تحت عنوان «درخواست توقف عملیات اجرایی» بر اساس مواد قانونی موصوف قابل تنظیم و ارسال است و مستند شما مغایرات موجود و ابهام جدی در مبلغ رأی داوری خواهد بود.

---

### ۴- مسئولیت کیفری سوء استفاده از سفیدامضا

مطابق ماده ۶۷۳ قانون تعزیرات:
> "هرکس از سفیدمُهر یا سفیدامضایی که به او سپرده شده سوءاستفاده کند، به حبس از یک تا سه سال محکوم خواهد شد."
شکایت کیفری تحت عنوان «سوءاستفاده از سفیدامضا» قابلیت طرح دارد و این دعوا به موازات پیگیری حقوقی، عامل فشار برای بازنگری در تصمیم دادگاه است.

---

### ۵- تفاوت مبلغ مندرج در مبایعه‌نامه و مبلغ محکومیت

در صورتی که مبلغ سند با مبلغ مندرج در رأی متفاوت باشد، خود این امر نشانه تبانی و بی‌اعتباری رأی داور است و دادگاه در رسیدگی به اعتراض شما، می‌تواند رأی داور را ابطال و حتی داور و خواهان را مجازات کند.

---

### ۶- اقدامات فوری و توصیه‌شده

۱. درخواست اعاده دادرسی با استناد به استفاده از سفیدامضاء و درج ارقام غیرواقع در متن سند و اثبات عدم اطلاع از رأی داوری.
۲. درخواست توقف عملیات اجرایی و صدور دستور آزادسازی موقت همسر تا تعیین تکلیف رسیدگی جدید.
3. شکایت کیفری از دارنده سند به دلیل «سوء استفاده از سفیدامضاء».
4. ارائه درخواست کارشناسی خط و اسناد جهت بررسی صحت نگارش، زمان درج رقم، و تطابق آن با زمان امضای همسر.
5. استناد به مغایرت مبلغ مندرج در مبایعه‌نامه و رأی داور و تاکید بر بی‌اعتباری رأی داوری به لحاظ تبانی و تزویر.

---

### مواد مهم جهت استناد در دادخواست‌ها

- ماده ۴۸۹، ۴۹۰، ۴۹۱ و تبصره آن‌ها از قانون آیین دادرسی مدنی (ابطال رأی داوری)
- ماده ۴۲۶ و ۴۲۷ قانون آیین دادرسی مدنی (اعاده دادرسی)
- ماده ۳۲ قانون اجرای احکام مدنی (توقف اجرای حکم)
- ماده ۶۷۳ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) (سوءاستفاده از سفید امضا)
- مواد ۱۲۹۱ و ۱۳۰۱ قانون مدنی (اعتبار اسناد و سفیدامضاء)

---

### جمع‌بندی

شما طبق قانون می‌توانید:
- درخواست اعاده دادرسی و توقف اجرای حکم را مطرح کنید؛
- همزمان شکایت کیفری سوءاستفاده از سفیدامضاء ثبت نمایید؛
- با ارائه ادله، رای داور را باطل و موجبات آزادی همسر خود را فراهم آورید؛
- بر غیرقانونی بودن و غیرواقعی بودن مبلغ رأی تأکید کرده و مصادیق تبانی را اثبات کنید؛

در صورت نیاز به نمونه متن دادخواست یا شکایت کیفری و نحوه تنظیم آن، اعلام فرمایید تا به شکل جزئی و مستدل برای شما توضیح گردد.

اعاده‌ی دادرسی؛ چاره چیست؟ زندان به خاطر مبایعه‌نامه‌ی تقلبی!

علی تقوی