پیگیری چک ضمانت چیست؟ شرایط صدور، انواع، شرایط مطالبه

چک ضمانت یکی از انواع اسناد تجاری به حساب می آید که اعتبار قانونی دارد. چک به طور کلی یک سند تجاری محسوب می شود که کارکرد اصلی آن تسهیل در روابط مالی است، در واقع می توان به واسطه چک و در صورت موافقت طرف مقابل اقدام به مبادله مالی نمود. چک به نوعی شبیه قولنامه ای است که در آن صادر کننده موظف است در تاریخ مشخص مقدار پول مشخصی را به فرد دریافت کننده چک بدهد.

تصویر مشاوره حقوقی آنلاین وکیل وند

به طور کلی چک به عنوان ضمانت استفاده می شود با این تفسیر چک ضمانتی است که از طرف متعهد در یک قرارداد به طرف دیگر قرارداد داده می شود بر این اساس اگر طرف متعهد به وعده خود عمل نکند و یا بر تعهدات خودش پایبند نباشد طرف دیگر قرارداد می تواند با اثبات اینکه طرف مقابل به وعده های خود عمل نکرده و یا پایبند به قرارداد نبوده از دادگاه حکم وصول چک ضمانت را دریافت نماید.

معمولا مبلغ چک ضمانت به اندازه ای در نظر گرفته می شود که در صورت اجرا نشدن تعهدات ، مبلغ چک بتواند تمام یا بخشی از خسارات وارد شده به طرف مقابل را جبران نماید.

امروزه در بسیاری از معاملاتی که صورت می گیرد بین اشخاص حقیقی و حقوقی شاهد رد و بدل چک ضمانت هستیم چک ضمانت از اهمیت زیادی در انجام معامله های مختلف برخوردار است. در این روش صادر کننده چک این تضمین را به طرف مقابل می دهد تا در صورتی که به تعهدات خود عمل ننماید طرف مقابل آن چک را از طریق قانون وصول تا به نحوی خسارت فرد متضرر جبران گردد.

باید به این نکته توجه نمود که در چک های ضمانتی حتما در روی چک به ضمانتی بودن آن باید اشاره شود چرا که چک یک سند تجاری محسوب می گردد و بر اساس آن صادر کننده به نوعی دستور پرداخت آن را به بانک وبه نفع حامل یا دارنده چک می دهد.

شرایط صدور چک ضمانت

وقتی که از مفهوم ضمانت صحبت می کنیم باید به این مسئله توجه داشته باشیم که ضمانت در برابر اجرای یک سری تعهدات ایجاد می شود تعهدات نیز زمانی مورد بررسی قرار می گیرد که قراردادی در بین باشد و این قرارداد بر اساس توافق طرفین تدوین و امضاء شده باشد، اما اگر در یک قراردادی چند تعهد وجود داشته باشد نمی توان به میزان آن تعهدات چک ضمانت دریافت نمود بلکه بر اساس مجموع ارزش مادی تعهدات و یا مهم ترین تعهد در قرارداد، چک صادر می گردد.

با عنایت به مطالب گفته شده، به طور کلی چک ضمانت هیچ تفاوتی با چک های عادی و قابل وصول در بانک ندارد و مانند یک چک عادی است که باید به طور کامل و دقیق بدون هیچ خط خوردگی تنظیم شود.

انواع چک ضمانت

بسته به نوع معاملاتی که انجام میگیرد چک های ضمانتی متفاوت می باشند. انواع چک های ضمانتی عبارتند از:

  1.  چک های ضمانتی انتقال سند
  2. چک های ضمانتی تسهیلات

  3. چک های ضمانتی اجاره خانه 

  4. چک های ضمانتی اجاره خانه 

  5. چک های ضمانتی تخلیه

  6.  چک های ضمانتی بانکی

  7. و سایر موارد دیگر

افراد می توانند با توجه به نوع معامله ای که با اشخاص حقیقی و حقوقی دارند یکی از انواع چک های ضمانت را انتخاب کنند و به طرف مقابل ارائه نمایند.

نکته: همه ی چک ها دارای ارزش حقوقی یکسانی هستند و تفاوت آن ها فقط در نوع معامله ای می باشد که بین طرفین انجام می گیرد.

دادخواست استرداد چک

چک های ضمانت یکی از انواع راه های ضمانت در قرارداد ها می باشند که بیشتر در ایران استفاده می شود چراکه در کشورهای دیگر معمولا قراردادها  به نحوی تنظیم می شود که نیاز به ضمانتی بیشتری مانند چک نداشته باشد. اصولاً در ایران صدور چکهای ضمانت به یک عرف در معاملات و قراردادهای مختلف تبدیل شده است.

البته باید به این نکته نیز توجه نمود که  اگر طرف دریافت کننده چک بعد از اتمام دوره قرارداد و انجام تعهدات توسط صادر کننده چک، آن را به صادر کننده تحویل ننماید، صادر کننده چک حق ارائه دادخواست استرداد چک را خواهد داشت و می تواند به سادگی از طریق مراجع قضایی نسبت به پس گرفتن چک اقدام نماید.

چک ضمانت وصف کیفری ندارد:

 چک ضمانت وصف کیفری ندارد و تفاوت آن با سایر چک ها این است که چک ضمانت یک وجه مدت دار است و بدون تاریخ وصول هستند.

دارنده چک ضمانت نیز فقط زمانی که با حساب خالی شخص صادر کننده چک مواجه شود می تواند از طریق حقوقی اقدام به پیگیری نماید.

تصویر مشاوره حقوقی آنلاین وکیل وند

شرایط مطالبه چک ضمانت

در صورتی که دارنده چک از بانک ها استعلام کند و حساب فرد موجودی لازم را نداشته باشد بانک گواهی عدم پرداخت را به فرد دارنده چک می دهد فرد نیز می تواند با آن گواهی علیه صادر کننده چک اقامه دعوی نماید.

در صورتی نیز که فرد چک را بابت ضمانت در معامله یا انجام تعهد بدهد و آن معامله صورت نگیرد و یا فرد به تعهد خود عمل نکند طرف مقابل می تواند در دادگاه حقوقی اقامه دعوی کند در این صورت دادگاه محل اقامت صادر کننده چک صلاحیت رسیدگی به موضوع را دارد و دعوا باید در آنجا مطرح شود ولی اگر طرفین قرارداد در محل دیگری قرارداد را منعقد کرده باشند و یا در قرارداد محل دیگری را برای انجام تعهد مشخص کرده باشند و یا محل صدور چک جایی متفاوت از محل اقامت فرد صادر کننده چک باشد در این صورت فرد می تواند علاوه بر محل اقامت صادر کننده چک، در محل صدور دسته چک، محل انجام تعهد و یا محل انعقاد قرارداد نیز شکایت خود را مطرح نماید.

مطابق ماده 13 قانون صدورچک در موارد زیر صادر کننده چک قابل تعقیب کیفری نیست: 

  • در صورتی که ثابت شود چک سفید امضاء داده شده باشد.
  • هرگاه در متن چک، وصول وجه آن منوط به تحقق شرطی شده باشد.
  • چنانچه در متن چک قید شده باشد که چک بابت تضمین انجام معامله یا تعهدی است. 
  • هرگاه بدون قید در متن چک ثابت شود که وصول وجه آن منوط به تحقق شرطی بوده یا چک بابت تضمین انجام معامله یا تعهدی است. 
  • در صورتی که ثابت گردد چک بدون تاریخ صادر شده و یا تاریخ صدور چک مقدم بر تاریخ مندرج در متن چک باشد.

کلمات کلیدی

  • تفاوت چک امانی و ضمانتی
  • چک ضمانت چیست
  • نحوه نوشتن چک ضمانت وام
  • چک ضمانت در قانون جدید
  • چک ضمانت بدون تاریخ
  • نمونه رای خیانت در امانت چک ضمانت
  • خیانت در امانت چک ضمانت
  • اثبات ضمانتی بودن چک
  • مجازات برگشت زدن چک ضمانتی
  • نمونه رسید چک ضمانت
  • آیا چک ضمانت قابل وصول است
  • مدارک لازم برای اثبات خیانت در امانت

۵ / 4.5 (از مجموع 2 رای)

دریافت خدمات حقوقی به صورت شبانه روزی

این مقاله رو به اشتراک بگذار!

پرسش و پاسخ های مرتبط

  • درود تفاوت محاسبه ماهانه و سالانه در خسارت تاخیر و تادیه چک به چه خاطر هست و چه زمانی ماهانه و چه زمانی سالانه محاسبه می‌شود سپاس

    چهارشنبه ، 08 تیر 1401

    • علیرضا فضلی

      با سلام تاخیر تادیه چک طبق فانون به صورت روزانه محاسبه میشود

  • سلام، من ۲ فقره چک صیادی رو گم کردم که یک فقره چک ۲ هفت روزی میشه تاریخش گذشته؟ آیا امکان وصول شدن چک ها هست؟هر ۲ تا تو سامانه به نام من ثبت شده، کپی چک ها رو هم دارم؟

    سه شنبه ، 07 تیر 1401

    • خالد سعدا

      با سلام و احترام خیر چون چکهای مزبور به نام شما ثبت‌شده فقط شما می توانید اقدام به وصول انها نمایید. لکن مراتب مفقودی چکها را در سایت Sad24.ir ثبت نمایید.

  • سلام وعرض ادب من يك عدد چك به مبلغ 1050000000000امروزبردم بانك چك وصول نشد ومن به صادركننده چك شش ماه زمان دادم ولي الان وصول نشدوبرگشت دادم چك مبلغ خسارتي كه بايدبه من پردازه چقد ميشه

    یکشنبه ، 05 تیر 1401

    • زهره خامهء

      با سلام خسارت تاخیر تادیه از تاریخ مندرج در چک حساب میشود.مگر این که قرارداد و توافق خلاف آنرا مکتوب نموده باشید. در قسمت جداول محاسبات حقوقی سایت، بخش محاسبه خسارت تاخیر تادیه، میتوانید اطلاعات چک را وارد کنید تا میزان خسارت تاخیر تادیه را تا ۱۴۰۰ برای شما محاسبه کند.برای مابعد آن خود دایره اجرا دقیق محاسبه میکند. موفق باشید.

  • بنده درسال96یه فقره چک به مبلغ30میلیون تومان ازم برگشت خورده و درسال97چون اعسار زدم اعسار موردقبول واقع شد محکوم به 10میلیون پیش وماهی400هزارتومان شدم حال تاکنون نه پول پیش روپرداخت کرده نه هیچ کدام ازقسط هاالان میخابرم تسویه کنم آیاسودهم بایدپرداخت کنم باوجود اینکه اعسارزدم

    دوشنبه ، 30 خرداد 1401

    • علیرضا فضلی

      با سلام بله وجه چک مشمول خسارت تاخیر تادیه تا پرداخت می‌شود

  • چک ثبت و تایید شده صیادی که مبلغش بالای ۲۰۰ میلیونه ولی قرارداد یا مدرک معامله نداره را چطور میشه برگشت زد و گذاشت اجرا؟

    یکشنبه ، 29 خرداد 1401

    • رضا احمدی ذیلان

      سلام کاربر گرامی وقت بخیر. میتونین برگشت بزنین و به اجرا بزارین جهت راهنمایی بیشتر از مشاوره تلفنی استفاده کنید

  • چکی که در سال ۹۴ به مبلغ بیست و دو ملیون ریال برگشت خورده باشه،و از ان تاریخ اقدامی نشده باشه،و حال یک هفته پیش اقدام بشه ،تاخیر تادیه به صورت ماهیانه محاسبه میگردد یا سالیانه؟یا سلیقه ای میباشد،مورد معامله مکمل بدنسازی بوده که اختلاف حساب داشتیم از ان تاریخ،چک ها دفقره بود یک ماه یک ماه هرکدام بیست و دو ملیون ریال،از بابت پرداخت یکیشون رسید دارم از بابت چک دوم چون لاشه چک اوا رو برنگردونده بود منم دومی را منم واریز نکردم،حالا با گذشت چندین سال طرف تازه اقدام کرده چک اول که رسید دارم تکلیفش مشخص میباشد،چک دوم ایا به دلیل عدم عودت لاشه ی چک اول شامل تاخیر تادیه میشود یا خیر و اینکه اگه میشه سالیانه حساب میشه یا ماهیانه متشکرم راهنمایی کنید.

    شنبه ، 11 تیر 1401

    • احمد جمشیدوند

      با درود؛ کاربر محترم؛ اساسا تاخیـر در تادیه چک طبق جدول شاخص تورم بانک مرکزی، بصـورت مـاهـانـه محاسـبه می گردد.. محاسـبه تاخیـر در تادیه چک در سال 1394 به مبلغ 22 میلیون تومان، در حال حاضـر با جمـع مبلغ اصل دین بهمراه خسارت تأخیر تأدیه؛ حدوداً مبـلغ 105 تومان می باشد.. در صورت تمایل جهت بررسی بیشتر جزییات و ارائه راهکار لازم، می توانید از طریق مشاوره تلفنی اقدام نمایید..

  • اگر تاخیر در تادیه در مورد چک به صورت ماهانه محاسبه میشود چرا که در قانون تاکید بر محاسبه ی سالیانه شده؟

    شنبه ، 11 تیر 1401

    • احمد جمشیدوند

      با درود؛ کاربر محترم؛ طبق ماده 522 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379؛ مبلغ خسارت تأخیـر تأدیه از زمان سررسـید تا زمان پرداخت، بر اساس شاخص سالانه بانک مرکزی تعیین می‌شود و با عنایت به این‌که در جدول شاخص سالانه، عدد هر ماه به تفکیک مشخص است، در زمان محاسبه خسارت باید عدد مربوط به همان ماه مبـنای محاسـبه قرار گیرد. حال با توجه به اینـکه بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و نیز مرکز آمار ایران که در حال حاضـر متولی اعلام نرخ تورم است؛ این نرخ را به صورت نقطه‌ای و سالانه برای هر ماه مشخص و اعلام می‌کند. فلـذا هر چند که از ظاهر ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی چنین بر می آید که به طور کلی باید از عدد شاخص سالانه برای محاسبه تاخیر تادیه استفاده کرد. اما در خصوص مطالبه وجه چک با توجه اینکه قانون استفساریه تبصره الحاقی به ماده ۲ قانون اصلاح موادی از قانون صدور چک؛ مقـرر کرده که خسارت تاخیر تادیه بر مبنای نرخ تورم … تا زمان وصـول آن قابل مطالبه است، چنین برداشت شده است که می توان از عدد شاخص ماهانه استفاده نمـود.. مؤید باشـید..

  • سلام.خسته نباشید.میخاستم بدونم جهت محاسبه تاخیر در تادیه چک به تاریخ ۹۴/۰۶/۳۱به مبلغ بیست و دو ملیون ریال در شورایه حل اختلاف ارومیه ماهانه محاسبه میشود یا سالیانه ممنون

    شنبه ، 11 تیر 1401

    • احمد جمشیدوند

      با درود؛ کاربر محترم؛ اساسا تاخیـر در تادیه چک طبق جدول شاخص تورم بانک مرکزی، بصـورت مـاهـانـه محاسـبه می گردد.. محاسـبه تاخیـر در تادیه چک بتاریخ 1394/06/31 به مبلغ بیست و دو ملیون ریال، در حال حاضـر با جمـع مبلغ اصل دین بهمراه خسارت تأخیـر تأدیه؛ مبـلغ 105,309,890 ریال می باشد.. مؤید باشـید..

  • سلام دو عدد سفته 20 30 میلیون تومانی دست یک فرد که طلبکار بنده هستم دارم در چه صورت می‌تواند این سفته ها را به اجرا بگزارد؟پول و اموال برای برگرداندن مبلغ ندارم. چه مجازاتی را شمال می‌گردد؟

    شنبه ، 11 تیر 1401

    • احمد جمشیدوند

      با درود؛ کاربر محترم؛ دارنده سفته می تواند با واخواست آنها، اقدام به طرح دادخواست مطالبه سـفته ها نماید و پس از سـیر مراحل رسـیدگی و صدور حکم قطعی، نهایتا اجراییه صادر می گردد.. پس از صدور اجراییه؛ در صورت عدم تمکن مالی، تا سی روز پس از ابلاغ اجراییه، می توانید دادخواست اعسار از پرداخت محکومیت صادره را مطرح نمایید نا حکم به تقسیط و پرداخت اقساطی صادر گردد.. در نهایت امر؛ در صورت عدم پرداخت اقساط، با درخواست خواهان، جلب و بازداشت می شوید.. در صورت لزوم میتوانید از طریق رزرو مشاوره تلفنی، راهنمایی کامل را دریافت نمایید.. مؤید باشـید..

  • سلام وقت بخیر یک چک دارم که سر رسیدش فروردین 1400بوده به مبلغ 100000000 تومان اگه تو این ماه یعنی آبان 1400 پرداخت بشه تاخیر تادییه چقدر میشه؟

    شنبه ، 11 تیر 1401

    • احمد جمشیدوند

      با درود؛ کاربر محترم؛ جمع مبلغ اصل دین به همراه خسارت تاخیـر تأدیه تا مهـر ماه 1400 ؛ مبلغ 115,177,155 تومان محاسبه می گردد..

سوال حقوقی